De ALPAKA Green Tower, vrijstaande verticale vergroening zonder fundering in Fulda

Project facts: Foundation-Free vertical greening

Gebrek aan ruimte voor groen in stadscentra

In veel stadscentra is nauwelijks nog ruimte voor nieuw groen. Bestrating en andere oppervlakken zijn verhard, gevels zijn al in gebruik en voor extra straatbomen ontbreekt simpelweg de ruimte. Tegelijkertijd groeit de behoefte aan vergroening die fijnstof afvangt, de biodiversiteit ondersteunt en sterk versteende gebieden aantrekkelijker maakt, juist op plekken waar conventionele oplossingen tegen hun grenzen aanlopen. Sinds 29 mei 2026 staat in de Bahnhofstraße in Fulda een voorbeeld van funderingsvrije verticale vergroening: de ALPAKA Green Tower. De circa zes meter hoge, vrijstaande toren is volledig vergroend met het MobiPanel-systeem van Mobilane.

De uitdaging: vergroenen zonder ruimte voor bomen of gevelgroen

De oorspronkelijke vraag kwam van de gemeente Fulda. In de Bahnhofstraße waren zowel extra straatbomen als gevelgebonden groensystemen niet mogelijk. De openbare ruimte is volledig verhard en de aangrenzende gevels worden grotendeels ingenomen door winkelpuien. De gemeente zocht daarom naar een oplossing die zonder fundering rechtstreeks in de openbare ruimte kon worden geplaatst, zonder bevestiging aan een gevel en zonder permanente bouwkundige ingrepen. Bovendien moest de vergroening eenvoudig kunnen worden verplaatst wanneer dat nodig zou zijn. Met deze vraag kwam de gemeente terecht bij ALPAKA Innovation uit het nabijgelegen Petersberg-Böckels. Voor de beplanting koos ALPAKA ervoor om geen eigen systeem te ontwikkelen, maar gebruik te maken van een bestaand en in de praktijk bewezen groenwandsysteem.

Funderingsvrije verticale vergroening als oplossing

De ALPAKA Green Tower combineert een vrijstaande staal- en houtconstructie met het MobiPanel-systeem van Mobilane als begroeid oppervlak. GEFÄSSERIE realiseerde de vergroening, terwijl ALPAKA verantwoordelijk was voor de ontwikkeling van de toren. Belangrijkste kenmerken:

• • Vrijstaand en zonder fundering: circa 6,0 meter hoog, circa 1,7 meter diameter en een basisconstructie van circa 2,0 meter.
  • Modulair MobiPanel-cassettesysteem: circa 20 m² begroeid oppervlak op slechts circa 2 m² grondoppervlak, ongeveer 90% ruimtebesparing ten opzichte van beplanting op maaiveldniveau.
  • Geïntegreerde automatische irrigatie via een watertank van 1.160 liter, goed voor circa vier weken autonomie onder gemiddelde weersomstandigheden.
  • Volledig verplaatsbaar en herbruikbaar, zonder blijvende sporen achter te laten. Hierdoor is de toren geschikt voor zowel permanente locaties als tijdelijke evenementen.
  • Totaalgewicht gevuld, inclusief de watertank van 1.160 liter: circa 6.000 kg.

Aangetoond effect: resultaten van het onderzoek van Hochschule Fulda

Het Laboratorium voor Mechatronica van Hochschule Fulda, onder leiding van Lara Ostermeyer, onderzocht de bijdrage van de Green Tower aan het afvangen van fijnstof en de invloed op de luchttemperatuur, CO₂ en O₂ in de directe omgeving. Het onderzoek was deels gebaseerd op een modelberekening voor de Bahnhofstraße. Voor de aangrenzende straatdelen, met een totale lengte van circa 250 meter, werd uitgegaan van 24 Green Towers, geplaatst in twee rijen met onderlinge afstanden van ongeveer 25 meter.

Afvang van fijnstof (PM10) door de Green Tower

Met een begroeid oppervlak van 20 m² per toren en een geschatte Leaf Area Index van 4 m² bladoppervlak per m² beplant oppervlak, in totaal circa 80 m² bladoppervlak, kan één Green Tower volgens de berekening maximaal 640 gram fijnstof (PM10) afvangen voordat de bladeren door regen als het ware worden ‘gereset’.Bij lichte regen wordt circa 20% van het fijnstof afgespoeld, bij matige regen circa 35% en bij zware regen circa 50%. Omdat het in Fulda gemiddeld iedere 2,4 dagen regent, aanzienlijk vaker dan de berekende 6 tot 13 dagen die nodig zijn om de maximale opnamecapaciteit tussen regenbuien te bereiken, blijft deze capaciteit vrijwel continu beschikbaar. Op basis van verkeersgegevens van de aangrenzende straatdelen, samen circa 25.000 voertuigen en 894 bussen op schooldagen, berekende het onderzoek een dagelijkse verkeersgerelateerde PM10-uitstoot van circa 580 gram, inclusief slijtage van banden en remmen. Met de veronderstelde 24 Green Towers zou deze verkeersgerelateerde PM10-uitstoot volgens de modelberekening grotendeels kunnen worden gecompenseerd. Voor de totale PM10-uitstoot in de openbare ruimte is dit echter niet voldoende. Verkeer is verantwoordelijk voor circa 10% van de totale uitstoot, die op ongeveer 5,8 kg PM10 per dag wordt geschat.

Effect op de luchttemperatuur

Voor de directe luchttemperatuur berekende het onderzoek het effect analytisch uitsluitend binnen een straal van circa 29 mm rondom de toren met een diameter van 1,5 meter. Dit werd bevestigd met stromingssimulaties in OpenFOAM voor een straatmodel met meerdere torens. De berekende temperatuurverschillen lagen daar in de orde van enkele honderdsten van een graad. Het sterkste verkoelende effect trad op bij een combinatie van een hoge temperatuur, lage luchtvochtigheid en hoge windsnelheid.

CO₂-opname en zuurstofproductie van de Green Tower

Volgens de berekening neemt één Green Tower jaarlijks circa 29,2 kg CO₂ op en produceert deze ongeveer 5,33 kg O₂. Vergeleken met de gemiddelde jaarlijkse CO₂-uitstoot per inwoner in Duitsland van 7,98 ton en het jaarlijkse zuurstofverbruik van een persoon van 279,6 kg, vertegenwoordigen beide waarden slechts een klein aandeel. De verplaatsbare, funderingsvrije groene wanden van Mobilane, zoals de ALPAKA Green Tower in Fulda, maken verticale vergroening mogelijk in versteende stadsstraten waar de beschikbare ruimte beperkt is.

Funderingsvrije verticale vergroening: de Green Tower in cijfers

1. Tot 90% minder ruimte nodig Op een grondoppervlak van slechts circa 2 m² biedt de Green Tower ongeveer 20 m² aan MobiPanel-beplanting. Een ruimtebesparing die in een dichtbebouwd stadscentrum zoals Fulda nauwelijks met traditionele beplanting te realiseren is.

2. Berekende bijdrage aan het afvangen van fijnstof Volgens de modelberekening van Hochschule Fulda kan één Green Tower maximaal 640 gram PM10 afvangen. Een netwerk van 24 torens zou de dagelijkse verkeersgerelateerde PM10-uitstoot van circa 580 gram in de Bahnhofstraße grotendeels kunnen compenseren.

3. Volledig geplaatst zonder fundering of gevelbevestiging De toren staat volledig vrij in de openbare ruimte en heeft geen bouwkundige verankering nodig. De constructie kan bovendien worden verplaatst zonder blijvende sporen achter te laten. Daarmee is de oplossing geschikt voor zowel stadscentra als tijdelijke evenementen.

4. Onderhoudsvriendelijk dankzij automatische irrigatie Een geïntegreerde watertank van 1.160 liter voorziet de MobiPanel-beplanting automatisch van water. Onder gemiddelde weersomstandigheden hoeft de tank pas na circa vier weken te worden bijgevuld.

5. Nieuwe habitat midden in de stad Het volledig begroeide oppervlak creëert extra leefruimte voor insecten en draagt zichtbaar bij aan de vergroening en belevingswaarde van de sterk versteende openbare ruimte.

Samenvatting

• • Mobilane MobiPanel vormt het begroeide oppervlak van de ALPAKA Green Tower in Fulda.
  • Circa 20 m² groen op slechts 2 m² grondoppervlak: ongeveer 90% ruimtebesparing.
  • Tot 640 gram PM10-afvang per toren volgens de modelberekening van Hochschule Fulda.
  • Geen fundering en geen gevelbevestiging: vrijstaand en volledig verplaatsbaar zonder blijvende sporen.
  • Automatische irrigatie via een watertank van 1.160 liter, goed voor circa vier weken autonomie.

Projectpartner voor funderingsvrije verticale vergroening: GEFÄSSERIE en ALPAKA

GEFÄSSERIE, Die Wandbegrüner GmbH is een Duits bedrijf met bijna 40 jaar ervaring in de tuinbouw, waarvan circa tien jaar specifiek op het gebied van gevel- en wandgroen. In die periode heeft het bedrijf zich ontwikkeld tot specialist in integrale vergroeningsconcepten: van advies en planning tot installatie en onderhoud. GEFÄSSERIE realiseert gevelgroen voor onder meer kantoorgebouwen, hotels en openbare instellingen en stemt iedere oplossing af op de architectuur en de specifieke locatie. Ook voor interieurs realiseert het bedrijf groene wanden en groene roomdividers die bijdragen aan het binnenklimaat en het welzijn van gebruikers. Als jarenlange partner van Mobilane maakt GEFÄSSERIE gebruik van een bewezen assortiment planten dat wordt afgestemd op de omstandigheden van de locatie. Daarnaast biedt het bedrijf in heel Duitsland een uitgebreide onderhoudsservice voor zowel binnen- als buitengroen en beschikt het team over gecertificeerde adviseurs op het gebied van gevelgroen. Daarmee is GEFÄSSERIE een betrouwbare partner voor veeleisende vergroeningsprojecten, zoals opnieuw blijkt uit de realisatie van de ALPAKA Green Tower.

Technische documentatie

Ontwerpers en architecten vinden het BIM-model, de AutoCAD-tekening en de factsheet van het MobiPanel-systeem op de downloadpagina van Mobilane.

Vragen over MobiPanel voor uw project?

Van planvorming en productkeuze tot levering: Mobilane ondersteunt groenprofessionals met deskundig advies, praktische aanbevelingen en oplossingen op maat voor ieder project.